چهارشنبه ٢٧ شهريور ١٣٩٨
« الَّذِينَ يُبَلِّغُونَ رِ‌سَالَاتِ اللَّـهِ وَيَخْشَوْنَهُ وَلَا يَخْشَوْنَ أَحَدًا إِلَّا اللَّـهَ ۗ وَكَفَىٰ بِاللَّـهِ حَسِيبًا؛ (پیامبران) پیشین کسانی بودند که تبلیغ رسالتهای الهی می‌کردند و (تنها) از او می ترسیدند، و از هیچ کس جز خدا بیم نداشتند؛ و همین بس که خداوند حسابگر (و پاداش‌دهنده اعمال آنها) است!»
صفحه اصلی صفحه اصلی اخبار و رویدادها اخبار و رویدادها تحقیقات و مقالات تحقیقات و مقالات توشه تبلیغتوشه تبلیغ روضه ها و مدایح روضه ها و مدایح ویژه نامه ها ویژه نامه ها
دانلود نرم افزار دانلود نرم افزار سبک زندگی سبک زندگی تاریخ معصومینتاریخ معصومین روش تبليغ روش تبليغ نقشه سایت نقشه سایت ارتباط با ما ارتباط با ما
صفحه اصلی > خبر خوان 
ماهنامه مبلغان


پیامدهای لقمه حرام در کلام امام حسین(علیه السلام) و روایات -1

تأکید اسلام بر کسب روزی حلال و دوری از لقمۀ حرام

لقمه و کسب حرام در شریعت اسلامی مصادیق گسترده ای دارد که اهم آنها عبارت است از: رباخواری، رشوه، سرقت، اختلاس، تقلب و غش در معامله، کم فروشی، خوردن مال یتیم، کم کاری در محل کار، خرید وفروش مواد مخدر و مسکرات، بازاریابی هرمیو شبکه ای، خرید و فروش سگ (غیر از سگ نگهبان، سگ گله و سگ شکاری)، فروختنگوشت خوک و ماهی های حرام و... .

پیامدهای لقمه حرام در کلام امام حسین(علیه السلام) و روایات

سیدجواد حسینی

 

همیشه از عاشورا و قیام حسینی(علیه السلام) به عنوان دانشگاه یاد می شود؛ دانشگاه انسان شناسی، شهادت طلبی، مسائل دینی با بیان مصادیق عینی و... .

کربلا فقط یک کلاس درس نیست؛ بلکه کارگاه عملی و عینی است که هم شهادت طلبان به خوبی خود را نشان دادند و هم دنیا خواهان؛ هم خداپرستان خوب شناخته شدند و هم هواپرستان و شیطان صفتان.

از جمله مسائل مهمی که امام حسین(علیه السلام) به خوبی مصداق یابی کردند، آثار زیانبار لقمۀ حرام و در مقابل، تأثیر بسیار سازندۀ لقمۀ حلال بود.

در کتاب مناقب نقل شده است: وقتی عمر بن سعد یاران خود را برای جنگ با امام حسین(علیه السلام) آماده کرد، لشکریان خود را مرتب ساخته، پرچمها را در موضع خودش نصب کرد؛ راست و چپ لشکر را آماده نموده، به گروهی که در قلب لشکر بودند، گفت: محکم و استوار باشید! و حسین(علیه السلام) را از چهار طرف کاملاً مانند حلقه محاصره کردند تا اینکه آن حضرت نزد لشکریان آمده، از آنها خواست که ساکت شوند؛ ولی آنها امتناع کردند. پس حضرت فرمودند: «وَيْلَكُمْ مَا عَلَيْكُمْ أَنْ تُنْصِتُوا إِلَیَّ فَتَسْمَعُوا قَوْلِي وَ إِنَّمَا أَدْعُوكُمْ إِلَى سَبِيلِ الرَّشَادِ فَمَنْ أَطَاعَنِي كَانَ مِنَ الْمُرْشَدِينَ وَ مَنْ عَصَانِي كَانَ مِنَ الْمُهْلَكِينَ وَ كُلُّكُمْ عَاصٍ لِأَمْرِي غَيْرُ مُسْتَمِعٍ قَوْلِي فَقَدْ مُلِئَتْ بُطُونُكُمْ  مِنَ  الْحَرَامِ  وَ طُبِعَ عَلَى قُلُوبِكُمْ وَيْلَكُمْ أَلَا تُنْصِتُونَ أَلَا تَسْمَعُونَ؟ فَتَلَاوَمَ أَصْحَابُ عُمَرَ بْنِ سَعْدٍ بَيْنَهُمْ وَ قَالُوا أَنْصِتُوا لَهُ؛[1]وای بر شما! چرا ساکت نمی شوید؟ من شما را دعوت می کنم به راه رشد و سعادت. پس کسی که از من سرپیچی کند، هلاک خواهد شد و حال آنکه همۀ شما از فرمان من سر پیچی کردید و سخن مرا نشنیدید؛ زیرا شکم شما از حرام پر شده و بر قلب شما پرده زده شده است. وای بر شما! چرا ساکت نمی شوید و چرا گوش فرا نمی دهید؟ اصحاب عمر سعد همدیگر را (در ساکت نشدن) ملامت کردند، آنگاه گفتند: به حرف او گوش فرا دهید.»

دلایل نگارش این مقاله

1. کلام امام حسین(علیه السلام) که نقل شد، نشانگر علت و ریشه انحرافات؛ یعنی لقمۀ حرام است؛

2. مواردی که در عرف جامعه ما از درآمدهای حرام مشاهده می شود؛ مثل مخلوط کردن طلا و مس، کم فروشی، گران فروشی، میوه های مرغوب را روی بار چیدن و نامرغوب را زیر آن گذاشتن و... که نمونه هایش زیادند؛

3. دشمنان قسم خورده اسلام تلاشدارند از راه هایی مختلف حرام خوری را درجامعه تزریق کنند: مثل گسترش مشروبات الکلی، کنسروهای گوشت خوک، سوسیس وکالباسهای حرام، ماهی های حرام به صورت فیله و بسته بندی شده، داروهای مخلوط باشراب، آدامسهای آلوده به مسکرات و... .

با توجه به سخن بسیار عمیق امام حسین(علیه السلام) و موارد ذکر شده، آثا ر و پیامدهای لقمۀ حرام در روایات را به اختصار مورد بررسی و کنکاش قرار می دهیم؛ ولی مقدمتاً نکاتی بیان می شود که برای مبلغان عزیز مفید می باشد:

الف) اسلام و تأکید بر کار و تلاش

کم تر مسئله ای در اسلام مثل لقمۀ حلال و کسب و کار حلال مورد تأکید قرار گرفته است که در اینجا به نمونه هایی اشاره می شود:

1. در صف انبیاء(علیهم السلام)

«وَ قَالَ(صلی الله علیه و آله): مَنْ أَكَلَ مِنْ كَدِّ يَدِهِ كَانَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فِي عِدَادِ الْأَنْبِيَاءِ وَ يَأْخُذُ ثَوَابَ الْأَنْبیاء؛[2]کسی که از دسترنج خویش بهره ببرد، روز قیامت در صف انبیاء(علیهم السلام) قرار داشته، پاداش ایشان بهره او خواهد بود.»

2. گذشت برق آسا از صراط

رسول خدا(صلی الله علیه و آله)می فرمایند: «مَنْ أَكَلَ مِنْ كَدِّ يَدِهِ  مَرَّ عَلَى الصِّرَاطِ كَالْبَرْقِ الْخَاطِفِ؛[3]کسی که از دسترنج خویش بهره ببرد، از روی پل صراط همچون برق جهنده خواهد گذشت.»

3. گشوده شدن درهای بهشت

«وَ قَالَ(صلی الله علیه و آله):  مَنْ أَكَلَ مِنْ كَدِّ يَدِهِ  حَلَالًا فُتِحَ لَهُ أَبْوَابُ الْجَنَّةِ يَدْخُلُ مِنْ أَيِّهَا شَاءَ؛[4]کسی از دسترنج حلال خویش بهره ببرد، درهای بهشت به روی او باز می شود تا از هر کدام که می خواهد، وارد شود.»

4. مورد رحمت الهی

«وَ قَالَ(صلی الله علیه و آله):  مَنْ أَكَلَ مِنْ كَدِّ يَدِهِ  نَظَرَ اللَّهُ إِلَيْهِ بِالرَّحْمَةِ ثُمَّ لَا يُعَذِّبُهُ أَبَداً؛[5]کسی که از دسترنج خویش بهره ببرد، خداوند به او نظر رحمتیمی اندازد که بعد از آن هرگز عذاب نخواهد شد.»

ب) اسلام و تأکید بر کسب حلال

قطعاً هر کاری در اسلام مطلوب نیست؛ بلکه کاری در اسلام مطلوب است که از طریق حلال باشد. به این روایات توجه شود:

1. برترین عبادت

«عن اَبِي جَعْفَرٍ(علیه السلام) قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ(صلی الله علیه و آله): الْعِبَادَةُ سَبْعُونَ جُزْءاً أَفْضَلُهَا طَلَبُ  الْحَلَالِ؛[6]عبادت هفتاد جزء دارد که برترین جزء آن، کسب حلال است.»

2. واجب همگانی

«وَ قَالَ النَّبِیُّ(صلی الله علیه و آله): طَلَبُ  الْحَلَالِ  فَرِيضَةٌ عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ وَ مُسْلِمَةٍ؛[7]پیامبر(صلی الله علیه و آله)می فرمایند: کسب حلال بر هر زن و مرد مسلمانی واجب است.»

3. مسیر خدایی

«قال(صلی الله علیه و آله): مَنْ سَعَى عَلَى عِيَالِهِ فِي طَلَبِ  الْحَلَالِ  فَهُوَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ؛[8]پیامبر(صلی الله علیه و آله)می فرمایند: کسی برای مخارج عیالش طلب حلال نماید، همانا در راه خدا تلاش می کند.»

4. کمک در دینداری

«عَنْ عَمْرِو بْنِ سَيْفٍ الْأَزْدِيِّ قَالَ: قَالَ لِي أَبُو عَبْدِاللَّهِ جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ(علیهما السلام):  لَا تَدَعْ طَلَبَ  الرِّزْقِ  مِنْ  حِلِّهِ فَإِنَّهُ عَوْنٌ لَكَ عَلَى دِينِكَ؛[9]امام صادق(علیه السلام) فرمودند: کسب روزی حلال را رها نکن که باعث تقویت دینداری تو می شود.»

5. نورانیت قلب

«عَنِ النَّبِیِّ(صلی الله علیه و آله) قَالَ: مَنْ أَكَلَ الْحَلَالَ  أَرْبَعِينَ  يَوْماً نَوَّرَ اللَّهُ قَلْبَهُ؛[10]پیامبر(صلی الله علیه و آله)می فرمایند: کسی که چهل روز لقمۀ حلال بخورد، خداوند قلبش را نورانی می کند.»

6. صبر در کسب حلال

حضرت رضا(علیه السلام) به ابی نصر فرمودند: «عَلَيْكَ بِالصَّبْرِ وَ طَلَبِ  الْحَلَال؛ [11]بر تو باد به صبر و دنبال لقمه حلال بودن.»

این موارد و مشابه آن نشان می دهد که اسلام در حد بالایی بر لقمه و کسب حلال تأکید کرده است تا زمینۀ لقمۀ حرام خشکانده شود.

ج) اسلام و تأکید بر دوری از لقمۀ حرام

در اسلام علاوه بر اینکه موارد و عناوین کلی حرام بیان شده، کسب حرام به صورت جزیی نیز تبیین شده است:

1. برتر از دو هزار رکعت

حضرت صادق(علیه السلام) می فرمایند: «تَرْكُ لُقْمَةِ الْحَرَامِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنْ صَلَاةِ أَلْفَيْ رَكْعَةٍ تَطَوُّعا ؛[12]دوری جستن از لقمۀ حرام نزد خدا از دو هزار رکعت نماز مستحبی محبوب تر است.»

2. بهترین اخلاق

امام علی(علیه السلام) می فرمایند: «مِنْ أَحْسَنِ الْمَكَارِمِ تَجَنُّبُ الْمَحَارِمِ؛ [13]یکی از بهترین مکارم اخلاقی، دوری از حرامها است.»

3. جبران دوری از حرام

رسول اکرم(صلی الله علیه و آله)می فرمایند: کسی که بر حرامی دست یابد؛ ولی آن را به خاطر ترس از خدا رها کند، خداوند در همین دنیا (قبل از آخرت) آن را برای او به مال حلالی بهتر از آن مال حرام تبدیل می کند.[14]

4. عقلانی بودن دوری از حرام

اما علی(علیه السلام) می فرمایند: «ولو لَمْ يَنْهَی اللَّهُ سُبْحَانَهُ عَنْ  مَحَارِمِهِ  لَوَجَبَ  أَنْ يَجْتَنِبَهَا الْعَاقِل؛[15]اگر خداوند نیز از حرام نهی نکرده بود، باز بر انسان عاقل لازم بود (به خاطر زیانهای حرام خوری) از آن دوری نماید.»

مصداقهای کسب و لقمۀ حرام

لقمه و کسب حرام در شریعت اسلامی مصادیق گسترده ای دارد که اهم آنها عبارت است از: رباخواری، رشوه، سرقت، اختلاس، تقلب و غش در معامله، کم فروشی، خوردن مال یتیم، کم کاری در محل کار، خرید وفروش مواد مخدر و مسکرات، بازاریابی هرمیو شبکه ای، خرید و فروش سگ (غیر از سگ نگهبان، سگ گله و سگ شکاری)، فروختنگوشت خوک و ماهی های حرام و... .

گاهی در رقابت شغلی رتبه ای کسب می کنیم که می دانیم شایستگی آن را نداریم، سمتی را می پذیریم که می دانیم افراد لایق تری برای آن وجود دارند و...همه این اعمال می تواند زمینه ساز ورود مال حرام باشد.

شاید یکی از عللی که امروز فرزندان برخی از مسئولان را به انحراف و فساد کشیده است لقمه حرامی بوده که پدرانشان به خاطر عدم شایستگی شغلی وارد زندگی خویش کرده اند.

___________________________________

پی‌نوشت‌ها:

[1]. بحار الانوار، محمدباقر مجلسی، مؤسسة الوفاء، بیروت، چاپ دوم، 1403ق، ج 45، ص 8.

[2]. جامع الاخبار، محمد بن محمد شعیری، مطبعة الحیدریة، نجف اشرف، چاپ اول، بی تا، ص 139.

[3]. همان.

[4]. همان.

[5]. همان.

[6]. الکافی، محمد بن یعقوب کلینی، دارالکتب الاسلامیه، تهران، چاپ اول، 1407ق، ج 9، ص 542.

[7]. جامع الاخبار، ص 139.

[8]. همان.

[9]. امالی، شیخ مفید، کنگره شیخ مفید، قم، چاپ اول، 1413ق، ص 173.

[10]. بحار الانوار، ج 100، ص 16.

[11]. الکافی، محمد بن یعقوب کلینی، دار الحدیث، قم، 1429ق، ج 4، ص 343.

[12]. آیین بندگی و نیایش (ترجمه عدة الداعی)، ابن فهد حلی، ترجمه: غفاری ساروی، بنیاد معارف اسلامی، قم، ص 238.

[13]. شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم، محمد آقا جمال خوانساری، انتشارات دانشگاه تهران، تهران، چاپ اول، 1366ش، ج 7، ص 63.

[14]. آیین بندگی و نیایش (ترجمه عدة الداعی)، ص 141.

[15]. غرر الحکم، عبدالواحد تمیمی آمدی، دارالکتاب الاسلامی، قم، چاپ اول، 1410ق، ص 568.

منبع: ماهنامه اطلاع‌رسانی، پژوهشی، آموزشی مبلغان، شماره 231.





تاریخ ارسال مطلب : شنبه ١٦ شهريور ١٣٩٨ / شماره خبر : ٤٠٨٨٩١ / تعداد بازدید : 24/ محبوب کن - فیس نما / داغ کن - کلوب دات کام

نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج