جمعه ٠٣ خرداد ١٣٩٨
« الَّذِينَ يُبَلِّغُونَ رِ‌سَالَاتِ اللَّـهِ وَيَخْشَوْنَهُ وَلَا يَخْشَوْنَ أَحَدًا إِلَّا اللَّـهَ ۗ وَكَفَىٰ بِاللَّـهِ حَسِيبًا؛ (پیامبران) پیشین کسانی بودند که تبلیغ رسالتهای الهی می‌کردند و (تنها) از او می ترسیدند، و از هیچ کس جز خدا بیم نداشتند؛ و همین بس که خداوند حسابگر (و پاداش‌دهنده اعمال آنها) است!»
صفحه اصلی صفحه اصلی اخبار و رویدادها اخبار و رویدادها تحقیقات و مقالات تحقیقات و مقالات توشه تبلیغتوشه تبلیغ روضه ها و مدایح روضه ها و مدایح ویژه نامه ها ویژه نامه ها
دانلود نرم افزار دانلود نرم افزار سبک زندگی سبک زندگی تاریخ معصومینتاریخ معصومین روش تبليغ روش تبليغ نقشه سایت نقشه سایت ارتباط با ما ارتباط با ما
صفحه اصلی > خبر خوان 
ماهنامه مبلغان


روشهای استحکام خانواده (نقش تربیتی بشارت و نوید) -4

بشارت و نوید به فرزندان

در قرآن کریم، احسان به والدین پس از توصیه به توحید به صورت صریح دستور داده شده و این حاکی از اهمیت موضوع است. در خصوص احترام و احسان به والدین نیز بشارتهای گسترده ای به فرزندان داده شده است.

بشارت و نوید به فرزندان

در قرآن کریم، احسان به والدین پس از توصیه به توحید به صورت صریح دستور داده شده و این حاکی از اهمیت موضوع است. در روایات نیز همچون آیات قرآن، تأکید فراوانی بر احترام به والدین و رعایت حقوق آنها شده است. امام سجاد(علیه السلام) در دعای بیست و چهارم صحیفه سجادیه از خداوند درخواست توفیق می کنند که: «بار خدايا! درود بفرست بر محمد(صلی الله علیه و آله) و خاندانش(علیهم السلام) و وظيفه ام را نسبت به پدر و مادرم به من الهام كن و همه دانش خدمتگزارى به آن دو را به من بياموز و مرا به گزاردن آنچه به من الهام كرده اى، برگمار!»[1]

در خصوص احترام و احسان به والدین نیز بشارتهای گسترده ای به فرزندان داده شده که برخی از آنها عبارتند از:

1. افزایش خیر و برکت

در روایات به این نکته اشاره شده است که احسان به والدین موجب فراوانی خیر و برکت می گردد. مانند اینکه آمده است: «قَالَ أَبُو عَبْدِاللَّهِ(علیه السلام): مَا يَمْنَعُ الرَّجُلَ مِنْكُمْ أَنْ يَبَرَّ وَالِدَيْهِ حَيَّيْنِ أَوْ مَيِّتَيْنِ- يُصَلِّي عَنْهُمَا وَ يَتَصَدَّقُ عَنْهُمَا- وَ يَحُجُّ عَنْهُمَا وَ يَصُومُ عَنْهُمَا- فَيَكُونَ الَّذِي صَنَعَ لَهُمَا- وَ لَهُ مِثْلُ ذَلِكَ- فَيَزِيدَهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ بِبِرِّهِ وَ صَلَاتِهِ خَيْراً كَثِيراً»[2] احسان به پدر و مادر، زنده و مرده، نماز خواندن، صدقه دادن، حج گزاردن و روزه گرفتن از طرف آنان، باعث می شود که ثوابش هم به آنها و هم به او برسد و خداوند به واسطه نیکوکاری و صله او خیر و برکت فراوانی بر او بیفزاید.

عالمان دینی نیز از این نکته غفلت ننموده، برای کسب موفقیت فرزندانشان به آنها وصیت کرد ه اند که احسان به والدین را حتی پس از مرگ آنها فراموش نکنند. در وصیت نامه علامه میرزا محمدباقر موسوی خوانساری(ره) آمده است: «فرزند دلبندم! خدا تو را بر انجام خوبی و پرهیزکاری موفق بدارد. به پدر و مادرت، چه در دار دنیا باشند یا در سرای آخرت، نیکی کن! ... نماز و روزه های قضای پدر و مادرت را به اندازه توان به جای آور! اگر می توانی، به نیابت از آنان حج بگزار و انفاق کن و به گاه پذیرش دعا به یادشان باش و برای آنان دعا کن تا خدا عمرت را دراز کند و کارهایت را سامان بخشد.»[3]

نیکی به والدین، از جمله اعمالی است که آثار آن در همین دنیا ظاهر می  شود. پيامبر(صلی الله علیه و آله) می فرمایند: «مَن سَرَّهُ أن يُمَدَّ لَهُ في عُمُرِهِ و يُزادَ في رِزقِهِ فلْيَبَرَّ والِدَيهِ، ولْيَصِلْ رَحِمَهُ؛[4] هر کس خوش دارد عمرش دراز و روزي اش زياد شود، به پدر و مادرش نيكى كند و صله رحم به جای آورد.»

از جمله اشخاصی که عامل توجه خداوند به خویش را احسان به والدین - به خصوص در زمان پیری- می  دانند، شهید مطهری(ره) هستند. فرزند ایشان در این باره می گوید: «خاطرم می آید كه زمانی پدرم گفتند: گهگاه كه به اسرار وجودی خود و كارهایم می اندیشم، احساس می كنم یكی از مسائلی كه باعث خیر و بركت در زندگی  ام شده و همواره عنایت و لطف الهی را شامل حال من كرده، احترام و نیكی فراوانی بوده است كه به والدین خود كرده ام، به ویژه در دوران پیری و هنگام بیماری؛ تا آنجا كه توانایی ام اجازه می داد، از نظر هزینه و مخارج زندگی به آنان كمك و مساعدت كرده ام.»[5]

همچنین آيت الله كوهستاني(ره) می فرمود: «گاهي از اوقات كه مادرم عصباني مي شد و از روي عصبانيت حرف تندي مي زد، من به پاس احترام وي، به سرعت محيط منزل را ترك مي كردم تا در مقابل ايشان موضع گيري نكنم و احترامش را نگهدارم.»

هنگامي كه مادرش نياز به كمك داشت، به او خدمت می کرد. نقل شده معظم له، شبي مشغول غذا دادن به مادر بود که مقداري از غذا روي لباس مادرش ريخت. مادر ناراحت شده و سخني گفت كه سبب آزردگيِ خاطر فرزند گرديد. معظم له بي درنگ برخاست و اتاق را ترك كرد و پس از لحظاتي بار ديگر خدمت مادر رسيد و سلام كرد و با كمال خونسردي و آرامش گفت: ننه جان! مي خواهي لباست را عوض كنم؟! گويا اصلاً هيچ اتفاقي نيفتاده است.[6]

2. رهسپاری به سوی بهشت

در روایات ما حق والدین تا آنجا برجسته شده که بهشت و جهنم فرد محسوب گشته است. پيامبر(صلی الله علیه و آله) در پاسخ به سؤال از حق پدر و مادر بر فرزندانشان فرمودند: «لَمّا سُئلَ عَن حقِّ الوالِدَينِ على وَلَدِهِما: هُما جَنَّتُكَ و نارُكَ؛[7] آن دو، بهشت و دوزخ تو هستند.»

ارزش اخلاقی احسان به والدین را با ذکر خاطره ای از رهبر معظم انقلاب(حفظه الله) تکمیل می کنیم که ایشان عامل توفیق خود را نتیجه احسان و محبت به والدین خویش دانسته  اند. ایشان در سال 1343ش، به دلیل عارضه بینایی پدر و کمک به وی، به ضرورت از قم به مشهد بازگشت؛[8] زیرا پدر انس ویژه ای با معظم له داشت. خود ایشان در این باره می فرمایند: «برای اول بار بود که می دیدم پدرم چقدر محتاج کسی بوده که پهلوی او باشد... این یک سال اخیر که زندان بوده ایم، قم بوده ایم،  توی مبارزه بوده ایم و خبر نداشتیم چه طور شده که ایشان تنها مانده  و خیلی برای من سخت و ناگوار آمد.»

«اگر پدرم را رها می کردم و به قم می آمدم، ایشان مجبور بود گوشه ای در خانه بنشیند و قادر به مطالعه و معاشرت و هیچ کاری نبود و این برای من خیلی سخت بود. ایشان با من هم یک انس به خصوصی داشت. با برادرهای دیگر این قدر انس نداشت. با من دکتر می رفت... بنده وقتی نزد ایشان بودم، برای  شان کتاب می خواندم و با هم بحث علمی می کردیم و از این رو با من مأنوس بود. برادرهای دیگر این فرصت را نداشتند و یا نمی  شد. به هر حال، من احساس کردم که اگر ایشان را تنها در مشهد رها کنم و خودم برگردم و به قم بروم، ایشان به یک موجود معطل و از کار افتاده تبدیل می شود و این مسئله برای ایشان بسیار سخت بود. برای من هم خیلی ناگوار بود. از طرف دیگر، اگر می خواستم ایشان را همراهی کنم و از قم دست بردارم، این هم برای من غیر قابل تحمل بود؛ زیرا که با قم انس گرفته بودم و تصمیم گرفته بودم تا آخر عمر در قم بمانم و از قم خارج نشوم. اساتیدی که من از آن زمان داشتم، به خصوص بعضی از آنها، اصرار داشتند که من از قم نروم. می گفتند که اگر تو در قم بمانی، ممکن است که برای آینده مفید باشی. خود من هم خیلی دلبسته بودم که در قم بمانم. بر سر یک دوراهی گیر کرده بودم... روزهای سختی را من در حال تردید گذراندم.»[9]

آنچه بر میل ایشان غلبه داشت، مشایعت پدر تا مشهد و بازگشت به قم بود. برای مشورت به سراغ یکی از دوستان روحانی اش، آقاضیاء آملی که در چهارراه حسن آباد تهران منزل داشت، رفت. او را به معرفت و دل آگاهی می شناخت. موضوع را مطرح کرد و آنچه در قلبش گره خورده بود، بازگفت. پاسخی شنید که او را به فکر برد؛ تا جایی که تصمیم گیری را برایش آسان کرد. او گفت: از قم دست بکش و به مشهد برو! می دانم که دنیا و آخرتت در قم است و نمی توانی آن را رها کنی؛ اما خدا می تواند دنیا و آخرت تو را از قم به مشهد منتقل کند. گره ای که داشت کور می شد،  باز شد؛ حس کرد از این رو به آن رو شده است؛ راحت و آسوده. چهره اش دیگر آن گرفتاری را نداشت.[10]

«به مشهد رفتم و خداى متعال توفيقات زيادى به ما داد. به هر حال، به دنبال کار و وظيفه خود رفتم. اگر بنده در زندگى توفيقى داشتم، اعتقادم اين است که ناشى از همان برّى است که به پدر؛ بلکه به پدر و مادر انجام داده ام.»[11]

3. جلب خشنودی خداوند

پيامبر(صلی الله علیه و آله) جلب رضایت خدا را در خشنود ساختن والدین دانسته، می فرمایند: «رِضا اللّهِ في رِضا الوالِدِ و سَخَطُ اللّهِ في سَخَطِ الوالِدِ؛[12]خشنودى خدا در خشنودى پدر است و ناخشنودى خدا در ناخشنودى پدر.»

نمونه ای از خشنود کردن پدر، رفتار خاضعانه در برخورد با ایشان است که در قرآن کریم سفارش شده: «وَ قُل لَّهُمَا قَوْلاً كَرِيماً».[13] منظور از قول کریم در اين آيه، همان سخن مؤدبانه و متواضعانه است. تواضع و ادب در همه جا، در رفتار و گفتار مطلوب است، به ويژه با كساني كه حقي بر انسان دارند و چه بهتر که با پدر و مادر فروتنانه رفتار شود؛ زيرا مصالح اجتماعي و حقوق افراد جامعه از اين راه بهتر تأمين مي شود.[14]

بزرگان علم و اخلاق با الگوبرداری و تأثیری پذیری مجدانه از سیره تربیتی ائمه(علیهم السلام) در این زمینه سعی وافری نموده اند. از جمله آیت الله مرعشی نجفی(ره) که نسبت به پدر و مادر خويش هميشه به صورت متواضعانه اداى احترام مي كرد، حتى در همان دوران نوجوانى. اگر مادرش به او مى گفت: برو پدرت را از خواب بيدار كن، براى وى مشكل بود كه با صدا زدن پدر را از خواب بيدار كند. از ايشان نقل شده است: «وقتی در نجف بوديم، روزى مادرم فرمودند: پدرت را صدا بزن براى صرف نهار تشريف بياورد. حقير به طبقه بالا رفتم، ديدم پدرم در حال مطالعه خوابش برده است. ماندم كه چه كنم؟ خدايا! امر مادر را اطاعت كنم يا با بيدار كردن ايشان از خواب، باعث رنجش خاطر مباركشان شوم؟ خم شدم، لبهايم را كف پاى پدرم گذاشتم و چند بوسه از پاى پدرم برداشتم تا اينكه بر اثر قلقلک پا، از خواب بيدار شدند. ايشان وقتى اين علاقه و ادب و احترام را از من ديد، فرمود: شهاب الدين! تو هستى؟ عرض كردم: بلى آقا. ايشان دو دستش را به سوى آسمان بلند كرد و فرمود: پسرم! خداوند عزت تو را بالا ببرد و تو را از خادمين اهل بيت(علیهم السلام) قرار دهد... من هرچه دارم، از بركت همان دعاى پدر است و بارها گفته ام: من به اين مقام و موقعيت نرسيدم، مگر به بركت دعاى پدرم.[15]

____________________________________________________

پی‌نوشت‌ها:

[1]. ترجمه صحیفه سجادیه، عبدالمحمد آیتی، انتشارات سروش، تهران، 1375ش، ص 158.

[2]. بحار الانوار، ج 71، ص 46.

[3]. مجله حوزه، آذر و دی 1376، ش 83؛ پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه.

[4]. الترغیب و الترهیب، ج 3، ص 317، ح 16؛ میزان ‌الحکمة، محمد محمدی ‌ری‌شهری، مترجم: حمیدرضا شیخی، مؤسسه دار الحديث، قم، 1389ش، ج 13، ص 489.

[5]. فصلنامه شورای فرهنگی و اجتماعی زنان، ش 10، به از نقل از: مجتبی مطهری (فرزند شهید مطهری)؛ مشق عشق، ص 85.

[6]. بر قلّه پارسايي (شرح حال عالم ربانی، فقیه سبحانی حضرت آیت‌الله شیخ محمد کوهستانی(ره))، عبدالکریم کوهستانی، انتشارات اُدباء، تهران، چاپ هفتم، 1392ش، صص 141-140.

.[7]الترغیب و الترهیب، ج 3، ص 316، ح 10؛ میزان ‌الحکمة، ج 13، ص 489.

[8]. http://farsi.khamenei.ir/memory-content?id=26142.

[9]. خاطرات و حکایتها، صص 28 – 29.

[10]. شرح اسم (زندگی‌نامه آیت‌الله سید علی حسینی خامنه‌ای(حفظه الله))، هدایت ‌الله بهبودی، مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی، تهران، چاپ دوم، 1392ش، صص 194-195.

.[11]به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری(حفظه الله).

[12]. الترغیب و الترهیب، ج 3، ص 322، ح 30؛ میزان الحکمة، ج 13، ص 490.

[13]. اسراء/ 23.

[14]. انسان‌‌سازی در قرآن، محمدتقی مصباح یزدی، تنظيم و تدوين: محمود فتحعلي، انتشارات مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره)، قم، چاپ پنجم، 1393ش، ص 415.

[15]. مشق عشق، ص 154.

منبع: ماهنامه اطلاع‌رسانی، پژوهشی، آموزشی مبلغان، شماره 226.





تاریخ ارسال مطلب : شنبه ٢١ ارديبهشت ١٣٩٨ / شماره خبر : ٤٠٧٠٧٤ / تعداد بازدید : 47/ محبوب کن - فیس نما / داغ کن - کلوب دات کام

نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج