شنبه ٢٤ آذر ١٣٩٧
« الَّذِينَ يُبَلِّغُونَ رِ‌سَالَاتِ اللَّـهِ وَيَخْشَوْنَهُ وَلَا يَخْشَوْنَ أَحَدًا إِلَّا اللَّـهَ ۗ وَكَفَىٰ بِاللَّـهِ حَسِيبًا؛ (پیامبران) پیشین کسانی بودند که تبلیغ رسالتهای الهی می‌کردند و (تنها) از او می ترسیدند، و از هیچ کس جز خدا بیم نداشتند؛ و همین بس که خداوند حسابگر (و پاداش‌دهنده اعمال آنها) است!»
صفحه اصلی صفحه اصلی اخبار و رویدادها اخبار و رویدادها تحقیقات و مقالات تحقیقات و مقالات توشه تبلیغتوشه تبلیغ روضه ها و مدایح روضه ها و مدایح ویژه نامه ها ویژه نامه ها
دانلود نرم افزار دانلود نرم افزار سبک زندگی سبک زندگی تاریخ معصومینتاریخ معصومین روش تبليغ روش تبليغ نقشه سایت نقشه سایت ارتباط با ما ارتباط با ما
صفحه اصلی > خبر خوان 
ماهنامه مبلغان


محمود مهدی پور

امام رضا عليه السلام و اتحاد اسلامى

امامان معصوم عليهم السلام «اسلام تجسّم يافته»اند و اصولاً در تفكر اسلامي، امام، «انسان مطلوب » خداست.

 امامان معصوم عليهم السلام «اسلام تجسّم يافته»اند و اصولاً در تفكر اسلامي، امام، «انسان مطلوب » خداست. امام، ترازوی ارزيابی انسانها و ميزان انديشه، و اخلاق و رفتار آدمی است. انديشه ها، آرمانها، اخلاق و برنامه ها و رفتار امامان اهل بيت عليهم السلام سراسر ارزشي، حجت، راهگشا، كارساز، «حق » و بهترين گزينه برای اقتباس و اقتدا در زندگی فردی و اجتماعی است و انسان بدون شناخت و معرفت و اطاعت و بيعت آنان به كمال عرفانی و بهشت الهی نمی رسد.

با اين نگاه به سراغ خورشيد خاوران می رويم و درسهايی را كه می توان از امام رضاعليه السلام فرا گرفت مرور می كنيم:
1. امام رضاعليه السلام و توحيد و ديگر صفات جلال و جمال الهي؛
2. امام و نبوّت؛
3. امام رضا و پيامبران خدا؛
4. امام رضا و كتب آسماني؛
5. امام رضاعليه السلام و تلاوت قرآن مجيد؛
6. امام رضا و عصمت انبياء؛
7. امام رضا و امامت و نشانه های امام؛
8. امام رضا و ولايت امت و امامت؛
9. امام رضا و تعريف ايمان؛
10. امام رضا و جايگاه عترت نبوی صلی الله عليه وآله؛
11. امام رضا و قيام سادات علوي؛
12. امام رضا و تفسير قرآن؛
13. امام رضا و جهان آخرت؛
14. امام رضا و عقل و خردورزي؛
15. امام رضا و احاديث نبوی صلی الله عليه وآله
16. امام رضا و جريان ولايت عهدي؛
17. امام رضا و دعا و نيايش؛
18. امام رضا و مسئله استسقاء و نماز باران؛
19. امام رضا و عبادت الهي؛
20. امام رضا و طاغوتهای زمانه؛
21. امام رضا و اخبار غيبي؛
22. امام رضا و فلسفه احكام الهي؛
23. آثار مكتوب رضوی (رساله محض الاسلام و طب الرضاعليه السلام)؛
24. امام رضا و زبان شناسي؛
25. امام رضا و دانشوران اديان و مذاهب و گفتگوی اديان؛
26. امام رضا و مهدی موعودعليه السلام؛
27. امام رضا و مسئله زيارت معصومين عليهم السلام؛
28. امام رضا و تربيت دانشوران؛
29. امام رضا و تربيت مبلغان؛
30. امام رضا و مباحث كلامی (خلق قرآن، استطاعت، مشيّت)؛
31. امام رضا و خمسه طيّبه عليهم السلام؛
32. امام رضا و فرائض الهي؛
33. امام رضا و محرمات الهي؛
34. امام رضا و مستحبات؛
35. امام رضا و بهداشت و درمان؛
36. امام رضا و حقوق جامعه اسلامي؛
37. امام رضا و اقليتهای مذهبي؛
38. امام رضا و برائت از شرك و نفاق؛
39. امام رضا و سياست؛
40. امام رضا و مديريت؛
41. امام رضا و روان شناسي؛
42. امام رضا و جامعه شناسي؛
43. امام رضا و تاريخ؛
44. امام رضا و امكنه خاص؛
45. امام رضا و ازمنه ويژه؛
46. امام رضا و اخلاق؛
47. امام رضا و تغذيه؛
48. امام رضا و دانشهای ادبي؛
49. امام رضا و اقتصاد؛
50. امام رضا و شاعران متعهد؛
51. امام رضا و اتحاد امت اسلامي.
هر كدام از عناوين فوق می تواند محور سخن مبلغان گرامی و موضوع يك رساله پژوهشی قرار گيرد.
در اين مقاله، سيره و سخن امام هشتم را در زمينه يك فريضه بزرگ اسلامي؛ يعنی اتحاد اسلامي، به مبلّغان و همه علاقمندان فكر و فرهنگ رضوی يادآوری می كنيم. امام رضاعليه السلام فرمود:
1. «التَّوَدُّدُ إِلَی النَّاسِ نِصْفُ الْعَقْل(1) دوستی با مردم، نيمی از خردورزی است.»

2. «لَا يَكُونُ الْمُؤْمِنُ مُؤْمِناً حَتَّی تَكُونَ فِيهِ ثَلَاثُ خِصَالٍ سُنَّةٌ مِنْ رَبِّهِ وَ سُنَّةٌ مِنْ نَبِيِّهِ صلی الله عليه وآله وَ سُنَّةٌ مِنْ وَلِيِّهِ عليه السلام فَأَمَّا السُّنَّةُ مِنْ رَبِّهِ فَكِتْمَانُ السِّرِّ وَ أَمَّا السُّنَّةُ مِنْ نَبِيِّهِ صلی الله عليه وآله فَمُدَارَاةُ النَّاسِ وَ أَمَّا السُّنَّةُ مِنْ وَلِيِّهِ عليه السلام فَالصَّبْرُ فِی الْبَأْسَاءِ وَ الضَّرَّاءِ(2)؛ مؤمن، مؤمن [كاملی] نيست مگر اينكه در وی سه ويژگی باشد. روشی از خدايش، رفتاری از پيامبرش و شيوه ای از امامش. از خدايش «رازداري » را بياموزد. از پيامبرش «مدارا با مردم » را فراگيرد و از ولی خويش صبوری در برابر سختيها و مشكلات را ياد گيرد.»
بدون ترديد از مهم ترين عوامل اصطكاكها و اختلافات اجتماعی آن است كه برخي، رازداری لازم را نداريم. برخي، اصل مدارا و همگامی با مردم در موارد لازم را رعايت نمی كنيم و برخي، در برابر فشارها و تنگناهای اجتماعی و اقتصادی شكيبايی و صبوری نشان نمی دهيم.
3. إِنَّ اللَّهَ يُبْغِضُ الْقِيلَ وَ الْقَالَ وَ إِضَاعَةَ الْمَالِ وَ كَثْرَةَ السُّؤَالِ(3)؛ به راستی خداوند قيل و قال و تباه سازی اموال و سؤال بی اندازه را دوست ندارد.»
آيا بسياری از اختلافات اجتماعي، مولود همين بگومگوهای زياد حضوری و رسانه اي، اسراف و تبذير امكانات شخصی و دولتی و پرسشهای فراوان و بی جای برخی خبرنگاران و گزارشگران نيست؟ اين گونه رفتار اجتماعی در نگاه رضوی عليه السلام كاری منفور و مبغوض الهی و موجب سقوط اخلاقی و دوری از يكديگر است.

عقل و ايمان، دو عامل بزرگ «اتحاد و برادري » است. به هر نسبت اين دو گوهر آسمانی بر جان فرزندان آدم حكومت كند، زمينه همدلی و همكاری و اتحاد اسلامی آماده تر می شود. درگيريها، نزاعها، و اختلافات اجتماعی مولود فاصله گرفتن بشر از عقل و ايمان است. در آموزه های رضوی عليه السلام نكات ارزشمندی در زمينه عقل و ايمان و مبانی اتحاد اسلامی و اخلاق برادری وجود دارد. برای نمونه امام هشتم ده شاخصه را نشان «اوج خردمندي » انسان مسلمان می داند و می فرمايد: «لَا يَتِمُّ عَقْلُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ حَتَّی تَكُونَ فِيهِ عَشْرُ خِصَالٍ الْخَيْرُ مِنْهُ مَأْمُولٌ وَ الشَّرُّ مِنْهُ مَأْمُونٌ يَسْتَكْثِرُ قَلِيلَ الْخَيْرِ مِنْ غَيْرِهِ وَ يَسْتَقِلُّ كَثِيرَ الْخَيْرِ مِنْ نَفْسِهِ لَا يَسْأَمُ مِنْ طَلَبِ الْحَوَائِجِ إِلَيْهِ وَ لَا يَمَلُّ مِنْ طَلَبِ الْعِلْمِ طُولَ دَهْرِهِ الْفَقْرُ فِی اللَّهِ أَحَبُّ إِلَيْهِ مِنَ الْغِنَی وَ الذُّلُّ فِی اللَّهِ أَحَبُّ إِلَيْهِ مِنَ الْعِزِّ فِی عَدُوِّهِ وَ الْخُمُولُ أَشْهَی إِلَيْهِ مِنَ الشُّهْرَةِ ثُمَّ قَالَ عليه السلام الْعَاشِرَةُ وَ مَا الْعَاشِرَةُ قِيلَ لَهُ مَا هِی قَالَ عليه السلام لَا يَرَی أَحَداً إِلَّا قَالَ هُوَ خَيْرٌ مِنِّی وَ أَتْقَی إِنَّمَا النَّاسُ رَجُلَانِ رَجُلٌ خَيْرٌ مِنْهُ وَ أَتْقَی وَ رَجُلٌ شَرٌّ مِنْهُ وَ أَدْنَی فَإِذَا لَقِی الَّذِی شَرٌّ مِنْهُ وَ أَدْنَی قَالَ لَعَلَّ خَيْرَ هَذَا بَاطِنٌ وَ هُوَ خَيْرٌ لَهُ وَ خَيْرِی ظَاهِرٌ وَ هُوَ شَرٌّ لِی وَ إِذَا رَأَی الَّذِی هُوَ خَيْرٌ مِنْهُ وَ أَتْقَی تَوَاضَعَ لَهُ لِيَلْحَقَ بِهِ فَإِذَا فَعَلَ ذَلِكَ فَقَدْ عَلَا مَجْدُهُ وَ طَابَ خَيْرُهُ وَ حَسُنَ ذِكْرُهُ وَ سَادَ أَهْلَ زَمَانِه(4)؛ عقل هيچ مرد مسلمانی كامل نشود تا در وی ده خصلت باشد؛
1. اميد به خير او وجود داشته باشد؛
2. از شر او مردم در امان باشند؛
3. كار نيك اندك ديگری را زياد شماره؛
4. كار نيك فراوان خويش را كم محسوب دارد؛
5. از درخواست مردم خسته نشود؛
6. در طول زندگی از اندوختن دانش دلسرد نگردد؛
7. فقر در راه خدا، از ثروت (بدون ايمان) برايش محبوب تر باشد؛
8. ذلّت در مسير الهی از عزّت در مسير دشمنان خداوند برای او خوشايندتر باشد؛
9. گمنامی را از شهرت بيشتر دوست داشته باشد؛
10. «دهم » و چه دانی كه «دهم » چيست؟ كسی گفت ويژگی دهم چيست؟ فرمود هر كه را ببيند وی را از خود بهتر و پارساتر داند؛ زيرا مردم دو گروه اند:
گروهی كه از وی برتر و با تقواترند. گروهی كه از وی بدتر و پست تر هستند. وقتی فردی از گروه پست تر و بدتر را مشاهده كند؛ با خود گويد: شايد اين شخص نيكيهايش نهفته باشد كه برای وی بهتر است و خوبيهای من آشكار است كه برايم شر محسوب می شود. وقتی آدم بهتر و پاك تر از خويش را ببيند، در برابرش فروتنی كند تا به مقام وی برسد.
وقتی كه چنين باشد، شكوهش عالی تر شود و نيكهايش دلپذيرتر گردد و حسن شهرت پيدا كند و از بزرگان روزگار خويش گردد.»
نگاه به جامعه از روی حسن ظن و اعتماد، زمينه دوستي، همكاری و اتحاد و برادری را فراهم می آورد. زير بنای فكری اتحاد اسلامی اين گونه انديشه ها و بينشهای معنوی و اخلاقی است.
امام رضاعليه السلام به جای آنكه دوست و دشمن را هميشه در بيرون زندگی فرد جستجو كند، نسبت به دوست و دشمن درونی هشدار می دهد و تأكيد می كند كه: «صَدِيقُ كُلِّ امْرِئٍ عَقْلُهُ وَ عَدُوُّهُ جَهْلُهُ(5)؛ دوست هر كس، عقل او و دشمنش جهل و نادانی اوست.»
وقتی شخصی از امام رضاعليه السلام در مورد برترين بندگان خدا می پرسد: آن بزرگوار می فرمايند: برترين بندگان الهی آنهايند كه وقتی رفتار نيكی داشته باشند، خوشحال گردند، و اگر كار بدی انجام دهند، استغفار كنند. وقتی به آنان نعمتی برسد، شكرگزار باشند و اگر با بلايی مواجه شدند، صبوری ورزند، و اگر خشمگين شدند، عفو كنند. (6)
اصلاح «جهان بيني » و «اخلاق معاشرت » مهم ترين نقش در ايجاد و اتحاد امت اسلامی دارد. امام هشتم، سخنان ارزشمند و گامهای بلندی در اين دو موضوع دارند و مبلغان بزرگوار با استفاده از عيون اخبار الرضاعليه السلام و ديگر منابع حديثی می توانند، نقش اين پيشوای پاك در زندگی فردی و اجتماعی امت را تبيين كنند.


پی نوشت :

1) بحارالانوار، علامه مجلسي، چاب مؤسسة الوفاء بيروت - لبنان، 1404 ه. ق، ج 75، ص 326.
2) همان، ج 75، ص 334.
3) همان، ج 75، ص 335.
4) همان، ج 75، ص 336.
5) همان، ج 75، ص 335.
6) تحف العقول، حسن بن شعبه حراني، قم، چاپ انتشارات جامعه مدرسين، 1404 ه. ق، ص 806.

منبع : ماهنامه اطلاع رسانی، پژوهشی، آموزشی مبلغان شماره100.

 





تاریخ ارسال مطلب : سه شنبه ١٩ دی ١٣٩١ / شماره خبر : ٩٧٣٨٤ / تعداد بازدید : 1764/ محبوب کن - فیس نما / داغ کن - کلوب دات کام

نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 

خروج